Funkcje i ich własności
Streszczenie
Podstawowe pojęcia o funkcjach matematycznych
Definicja funkcji
Funkcja to relacja między dwiema zmiennymi, gdzie każdemu wejściu (argument) przypisane jest dokładnie jedno wyjście.
Zapisujemy to: f(x) = y
Gdzie:
- x — zmienna niezależna (wejście)
- y — zmienna zależna (wyjście)
- f — reguła transformacji
Przykłady
- Funkcja liniowa: f(x) = 2x + 3
- Funkcja kwadratowa: f(x) = x²
- Funkcja wykładnicza: f(x) = e^x
Dziedzina i przeciwdziedzina
- Dziedzina (Domain): zbiór wszystkich możliwych wartości x
- Przeciwdziedzina (Range): zbiór wszystkich możliwych wartości y
Własności funkcji
Monotoniczność
- Rosnąca: jeśli x₁ < x₂, to f(x₁) < f(x₂)
- Malejąca: jeśli x₁ < x₂, to f(x₁) > f(x₂)
Parzystość
- Parzysta: f(-x) = f(x)
- Nieparzysta: f(-x) = -f(x)
Złożenie funkcji
Jeśli mamy dwie funkcje f i g, to złożenie zapisujemy: (f ∘ g)(x) = f(g(x))
Najpierw wykonujemy g(x), potem f na wyniku.
Funkcja odwrotna
Funkcja odwrotna f⁻¹ “cofnęła” działanie f.
Jeśli f(a) = b, to f⁻¹(b) = a
Do zapamiętania
Funkcja to przepis matematyczny. Zrozumienie funkcji jest kluczowe dla całej analizy matematycznej i ekonometrii.
Następnie: Granice i ciągłość
📚 Zasoby do nauki
- Khan Academy - Funkcje
- Podręcznik: Fichtenholz - Rachunek różniczkowy i całkowy
💻 Kod źródłowy
- R:
curve(sin(x), -pi, pi)— rysowanie sinusoidy - Python:
import matplotlib.pyplot as plt